Hebt u wel eens gehoord van Diwali? Van Vesak? Van Çocuk Bayrami of Pesach? Het zijn allemaal feesten uit andere culturen, die leerlingen van uw school misschien wel thuis vieren. Wat is de herkomst van deze (en andere) feesten? Wat zijn de gebruiken? En wat is de huidige betekenis daarvan?

In dit artikel beschrijf ik hoe u als leerkracht aandacht kunt besteden aan deze feesten in uw lespraktijk. Met lesmateriaal in drie afleveringen op praxisbulletin.nl, zodat u meteen aan de slag kunt met interculturele vieringen in uw klas of school!

Religieuze feesten

In Nederland kennen we algemene feestdagen. Bijvoorbeeld: nieuwjaarsdag, Koninginnedag en Bevrijdingsdag. Daarnaast zijn er veel feestdagen, die met het geloof te maken hebben. Denk maar aan christelijke feestdagen als Kerstmis, Pasen en Pinksteren. Elke godsdienst heeft haar eigen feestdagen. Vaak zijn ze opgedragen aan heiligen of aan een belangrijke, religieuze gebeurtenis.

Doelen

Oog hebben voor eigenheid en contact
Kinderen groeien in Nederland op in een multiculturele samenleving. Kinderen met verschillende culturele achtergronden ontmoeten elkaar in de wijk, spelen met elkaar en zitten op dezelfde school.
Leerkrachten krijgen steeds vaker te maken met deze diversiteit in culturele achtergronden binnen de dagelijkse praktijk in de klas. Lesgeven in zo’n kleurrijke klas vraagt van u oog te hebben voor leerlingen en hun eigenheid, oog te hebben voor het contact met uw leerlingen.
Basis leggen voor open, tolerante houding
Binnen de klas moeten leerlingen leren kennis te maken met andere culturen. Hierdoor leren de kinderen elkaar beter te begrijpen en kunnen ze fijner samen spelen. En ook draagt het bij aan het verbeteren van het onderwijs aan allochtone leerlingen. Als er op school namelijk herkenningspunten zijn, dan bevordert dit hun ontwikkeling. Op jonge leeftijd wordt hierdoor al de basis gelegd voor een open en tolerante houding. Leer kinderen hoe leuk het is, dat die ander anders is!
Binnen dit intercultureel onderwijs zouden religieuze feesten een goede start kunnen zijn. Door je namelijk te verdiepen in de verschillende feesten die worden gevierd, ben je tegelijkertijd op een leuke manier bezig om van andere religies kennis te nemen.

Lesmateriaal

VORMGEVING
In de praktijk blijkt dat veel scholen niet goed weten hoe ze intercultureel onderwijs kunnen vormgeven. Ook weten veel leerkrachten relatief weinig over de achtergronden van de allochtone kinderen in hun klas. En daardoor weten ze niet goed hoe ze hiermee om moeten gaan.
Om die leerkrachten te helpen, heb ik lesmateriaal ontwikkeld. Met dit lesmateriaal kunt u uw leerlingen positief leren omgaan met verschillen en overeenkomsten in de eigen leefkring. Het biedt de leerlingen in uw groep de mogelijkheid, om op een vanzelfsprekende manier elkaars (religieuze) achtergronden te leren kennen en elkaar mede daardoor meer te respecteren en te waarderen.

HULPMIDDEL EN INSPIRATIEBRON
Het lesmateriaal is een hulpmiddel bij het voorbereiden van vieringen in de school of de klas. Het materiaal bestaat uit lesideeën, creatieve tips en culinaire tips (voor de leerkracht) en uit werkbladen en kleurplaten (voor de leerlingen). Het materiaal kan ook als inspiratiebron dienen, om het onderwerp Feesten in andere culturen binnen uw klas of school aan de orde te stellen.

DRIE AFLEVERINGEN OP DE WEBSITE
De feesten die aan de orde komen, zijn de belangrijkste feesten van de godsdiensten, die in Nederland het meest voorkomen: christendom, islam, jodendom, hindoeïsme en boeddhisme. Bij nummer 1, nummer 2 en nummer 3 van deze jaargang van het Praxisbulletin treft u telkens een aflevering van het lesmateriaal aan op praxisbulletin.nl:
– bij nummer 1: islam;
– bij nummer 2: hindoeïsme en boeddhisme;
– bij nummer 3: christendom en jodendom.

Opzet

Het lesmateriaal is bedoeld om de kennis van multiculturele feesten bij de leerlingen te bevorderen. Het biedt leerkrachten nieuwe ideeën en invalshoeken, om met dit thema aan de slag te gaan.

Om te starten met het onderwerp, heb ik een algemeen werkboekje gemaakt rondom het thema Feesten, om de kinderen alvast wat warm te maken voor het onderwerp.

Na dit werkboekje komen de multiculturele feesten aan de orde. Voor elk feest is er een handleiding voor de leerkracht. Daarin zijn steeds opgenomen: algemene suggesties om het feest te vieren in de klas én specifieke suggesties bij het betreffende feest. Denk hierbij aan:
– een unieke opening van het project (of het thema);
– ideeën voor beeldende vorming;
– ideeën voor culinaire hapjes;
– ideeën om de al aanwezige kennis van de kinderen te gebruiken in het project (of thema);
– mogelijkheden om instellingen te bezoeken;
– mogelijkheden om mensen uit te nodigen, die over het feest kunnen komen vertellen (gastsprekers);
– en leuke afsluitingen van het thema.

Naast het materiaal voor de leerkracht bestaat het lesmateriaal verder uit werkboekjes, werkbladen en andere verwerkingsmaterialen voor de leerlingen. Bovendien zijn er voor zowel leerkrachten als leerlingen links naar het internet opgenomen, waar meer informatie over het betreffende feest te vinden is.

Tot slot

Samen feesten verbindt! Door middel van feesten komen de kinderen in aanraking met andere culturen. Hierdoor ontstaan gemakkelijk positieve associaties met deze culturen. En voor kinderen uit een andere cultuur is het heel fijn, als in hun klas op deze manier aandacht wordt geschonken aan hun eigen achtergrond.
Ik wens u en de kinderen veel plezier met het materiaal!