In het Praxisbulletin-artikel treft u de achtergronden van het idee van de talentenklas aan. En een verslag verslag van de ervaringen met de talentenklas taal. Deze taalklas maakte het kooktijdschrift Kook maar lekker mee!, het smakelijkste tijdschrift van de Amsterdamse Baarsjes! Iedere donderdagmiddag van 13.00-15.00 uur gaan de kinderen van groep 7/8 van de Dr. De Visserschool in Amsterdam naar de talentenklas van hun keuze. Op deze school kunnen kinderen kiezen tussen een tijdschrift maken, gitaar leren spelen of de techniekklas, waar een decor van Amsterdamse huizen het eindwerkstuk vormt.
De lessen krijgen de kinderen van echte “meesters in het vak”.

Talentontwikkeling

In het basisonderwijs wordt steeds meer ingespeeld op het vraagstuk van de talentontwikkeling. In het kader hiervan is de Talentenklas ontworpen. Het idee van de Talentenklas is afkomstig van ontwerpbureau De Educatieve Stad en is bedoeld om kinderen in de bovenbouw van het basisonderwijs een jaar lang intensief bezig te laten zijn met een bepaald vak.

Anders dan de naam wellicht doet vermoeden, is de Talentenklas bedoeld voor íeder kind. De Talentenklas gaat uit van de opvattingen van Howard Gardner over meervoudige intelligentie. Dit houdt in dat elk kind een begaafdheidsprofiel heeft met sterke en zwakke kanten. Dit komen we in de praktijk het meeste tegen. Kinderen die het bijvoorbeeld op school redelijk doen, maar die een sterke affiniteit hebben met muziek of dans en daarin verder willen gaan. Of die minder goed kunnen leren, maar over een groot technisch inzicht beschikken of een bijzondere aanleg voor sport. Kortom, niet het IQ maar het begaafdheidsprofiel ligt aan de basis van de organisatie in de Talentenklas.
Met de Talentenklas hebben alle kinderen de kans hun talenten te ontwikkelen en tot meesterlijke prestaties te komen.

Hoe ziet de Talentenklas eruit?

De Talentenklas is bedoeld voor de bovenbouw van de basisschool. Eén dagdeel per week besteedt de groep aan het werken in de Talentenklas.
Waarom de bovenbouw?

– Kinderen in de bovenbouw zijn in toenemende mate in staat om aan te geven waar hun interesses en talenten liggen (en kunnen dus aangeven in welke Talentenklas zij het beste tot hun recht komen).
– Ze hebben een beginnend identiteitsbesef en proberen een realistisch beeld te vormen van hun eigen toekomst.
– Er is een praktisch voordeel voor groep 8. Halverwege het jaar hebben de leerlingen van groep 8 de CITO toets achter de rug. Het blijkt doorgaans lastig te zijn om ‘gewoon’ door te gaan met het schoolprogramma. Deelname aan de Talentenklas geeft een extra impuls en versterkt de leermotivatie.

Solliciteren

De school biedt een aantal Talentenklassen aan die aansluiten bij uiteenlopende aandachtsgebieden. Uitgaande van het begaafdheidsprofiel, met daarin verschillende talenten die in meer of mindere mate aanwezig zijn, verwachten we voor alle kinderen voldoende raakvlakken. De gekozen aandachtsgebieden moeten zover uit elkaar liggen, dat het niet moeilijk zal zijn voor het kind om een duidelijke voorkeur uit te spreken.
Die voorkeur wordt gemeld in een motivatiebrief, die de kinderen in overleg met hun ouders schrijven. Een toewijzingscommissie o.l.v. de directie van de school beslist over de plaatsing in een bepaald programma. Het programma duurt het hele jaar. Hierdoor krijgen de kinderen de kans om een behoorlijk niveau te bereiken op een van de terreinen.

Toewerken naar een concreet doel

Binnen elke Talentenklas werken de leerlingen toe naar een concreet doel. De lat ligt hoog. Het is de bedoeling dat de leerlingen alles op alles zetten om een ‘meesterlijk’ niveau te bereiken.

Voorbeelden uit de praktijk

Dr. De Visserschool – Amsterdam

In september 2009 zijn we van start gegaan met de talentenklassen. We zijn onder andere een muziekklas gestart. Ieder kind in de muziekklas krijgt zijn eigen gitaar! Met subsidie van het stadsdeel heeft de muziekleerkracht voor een klein bedrag voor ieder kind een gitaar kunnen kopen. Samen spelen, inzicht in de opbouw van akkoorden en melodieën zijn belangrijke leerdoelen in de muziekklas. Het mooie van muziek is dat je direct resultaat hebt van wat je doet. Dat werkt goed voor de kinderen. Daarnaast brengt het samenspelen een bijzondere sfeer in de klas: ieder kind probeert zo goed mogelijk mee te spelen om samen een melodie te laten horen.
In de techniekklas zijn de kinderen bezig met houtbewerking. Ze maken het decor voor hun school die 80 jaar bestaat.
In de taalklas van de dr. De Visserschool hebben de kinderen een culinair tijdschrift gemaakt, dat met Kerst in alle buurtwinkels lag.
In de tweede helft van het schooljaar hebben we gekozen voor taal vanuit de invalshoek van de muziek: de kinderen schrijven liedteksten en werken uiteindelijk toe naar een schoollied dat we gaan opnemen in een studio in het kader van het schooljubileum.

De Golfbreker – Koog aan de Zaan

De kinderen werken in de techniekklas aan verschillende producten. Ze maken onder andere hun eigen radio. Met een pakket waar alle onderdelen in zitten, solderen de kinderen de radio in elkaar.
In de twee andere Talentenklassen op De Golfbreker leren de kinderen resp. Spaans en gitaar spelen.

Noordmansschool – Amsterdam

Op de Noordmansschool in Amsterdam krijgen de kinderen judoles van een instructeur van de naburige sportschool. De kinderen duiken in de geschiedenis van de vechtsporten, ze ontmoeten bekende judoka’s en oefenen natuurlijk judotechnieken. De kinderen streven ernaar mee te kunnen doen aan wedstrijden.
In de andere talentenklassen werken de kinderen in het schoolrestaurant, of zijn redacteur bij de krant of maken in de klas voor druktechnieken een prentenboeken voor de kleuterklassen.

Meer info

Meer info over de talentenklas is te vinden in:

Ons kind heeft talent. Talentontwikkeling op school van Piet Conijn. Krommenie, uitgeverij De Akelei, 2009. ISBN 978907 4043 601
en op www.detalentenkring.nl
Op deze website vindt u onder andere ook een stappenplan waarmee u een Talentenklas voor uw eigen school kunt ontwerpen.